Reinhard Heydrich

Reinhard Heydrich Suikasti

Dünya Tarihi Yayınlayan:

Reinhard Heydrich, nam-ı diğer Prag Kasabı, 27 Mayıs 1942’de Prag’da İngilizler tarafından eğitilen Çek direniş hareketine mensup bir tim tarafından suikaste uğradı. Jozef Gabcik ve Jan Kubiş 28 Aralık 1941’de İngiliz Kraliyet Hava Kuvvetleri’nin bağlı bir uçaktan paraşütle atladı ve Prag’a indiler burada Nazi karşıtı Çek direnişine bağlı birkaç aile iş birliği içine girdiler. ‘‘Operasyon Anthropoid’’ adı verilen Heydrich’e karşı suikast girişiminin hazırlıklarına başladılar.  27 Mayıs 1942, saat sabah 10.30’da timin komutanı Jozef Gabcik karşıdan karşıya geçen bir yaya görüntüsüyle Reinhard Heydrich’in arabasının önüne çıktı. Ancak Sten marka silahı tutukluluk yaptı. Heydrich, şoförüne arabayı sürmesini emretti ve Luger marka tabancısını belinden çıkararak, silahı tutukluluk yapan Gabcik’e doğru ateş etmeye başladı. Bu sırada arabanın arkasındaki Jan Kubis tarafından arabaya özel yapım bir bomba atıldı. İki suikastçi zor olsa da oradan kaçmayı başardı. Şarapnel parçaları yüzünden Heydrich belinden yara aldı.

Reinhard Heydrich, Nazi Partisi ve Führer Adolf Hitler için çok önemli biriydi. Hitler kendisine ‘‘Demir yürekli adam’’ lakabını vermişti. Heydrich henüz 1920’de Hür Kuvvetler’e(FreiKorps) katılarak safını belli etmişti. Gizli polis (Gestapo) ve istihbarat güvenlik (SD) başkanlıkları gibi görevlerde inanılmaz başarılar sergileyerek sivrildi. Führer, 1942 yılında kendisini bölgeyi düzene sokması için sorunlu bi yer olan Çekoslavakya’ya genel vali olarak atadı.

Heydrich, daha sonra Yahudilerin iskanı ve sistemli şekilde yok edilmesi konusunda astlarına Sovyetler’e karşı Barbarossa Harekatı başladığı zaman kesin emir vermişti.

20 Ocak 1942’de Berlin’de tüm Nazi organlarından üyelerin katılmasıyla ‘‘Yahudi Sorunu’’nu çözmek için toplanan ‘‘Wannsee Konferansına’’ başkanlık eden ve ‘‘Nihai Çözüm’’ kararını alan kişidir. Çekoslovakya Genel Valisi olarak kendisini bizzat Führer Adolf Hitler atadı. Böyle bir suikast girişiminin ardından Naziler, suikastçileri ifşâ edenlere, 100 bin Çek kronluk ödül vereceklerini ilan ettiler ve her yerde suikastçileri aramaya başladılar. Naziler, 541 kişiyi tutukladı, ama suikastçilere dair herhangi bir bilgiye ulaşamadı. 2 hafta boyunca suikastçılar Nazilerden kaçmayı başardı.

2 hafta sonunda Karel Curda -aslında suikast timinin bir üyesiydi- 16 Haziran 1942’de suikastçileri, onlara yardım ve yataklıkta bulunan direnişçileri ve ailelerini Nazilere ihbar etti. Tabii, karşılığında 100 bin kronluk büyük ödülü aldı. 24 saat içerisinde tüm direnişçiler ve aileleri yok edildi, hayatta kalan tek bir kişi bile olmadı. Öğrendikleri bilgiye göre, Jozef Gabcik önderliğindeki tim Jan Kubis de dahil olmak üzere Aziz Kiril ve Aziz Methodious Kilisesi’nde saklanıyorlardı.

Nazilere bağlı Waffen SS birlikleri, kiliseyi kuşattı ve Çek paraşüt timiyle kanlı bir çatışmaya girdi, 2 saat sonunda Jan Kubis yaralandı. Çatışma 4 saat saat daha sürdü, toplamda 6 saatlik çatışmanın sonunda, Jan Kubis öldü. Tim komutanı Jozaf Gabcik ve diğer paraşütçüler Nazilerin eline sağ geçmemek için silahlarında kalan son kurşun ile intihar etti. Nazilerin kaybı ise 14 ölü ve 21 yaralıdır.

Reinhard Heydrich, 27 Mayıs 1942’de uğradığı saldırıdan sonra hemen bir polis ve kadının yardımıyla bir minibüse bindirildi ve 250 m uzaklıktaki hastaneye getirildi. Burada öğrenildi ki Heydrich’in kaburgası kırılmış, dalağı parçalanmış ve akciğeri parçalanmıştı. Waffen SS Şefi Heinrich Himmler, Heydrich’e kişisel doktoru Karl Gebhardt’ı yolladı. 29 Mayıs sonrasında Berlin’den gelen SS’e bağlı doktorlar Heydrich’in tedavisini üstlendi. Hatta Adolf Hitler’in kişisel doktoru, Theodor Morell ve Ferdinand Sauerbruch kendilerine yardım teklif etti. 3 Haziran günü Reinhard Heydrcih’in durumu iyiye gitmeye başladı ama geceye doğru aniden durumu birden kötüleşti ve ateşi yükseldi. Septisemi (kan zehirlenmesi) yüzünden 4 Haziran 1942’de vefat etti.

Ölmesinin ana nedeni şarapnel parçalarının vücudunu yaralaması değildi, bindiği Mercedes 320 Cabrio B marka arabanın döşemesi deriydi ve koltuklarının içi at kılıyla döşenmişti, bir at kılı yarasının mikrop kapmasına neden olmuştu. Bir at kılı, ‘‘Demir yürekli adam’’ı yendi.

Dipçe: Nazilerin, Reinhard Heydrich’in suikastçilerini sakladığı dedikodusu yayılan Lidice köyüne karşı öfkesi korkunç oldu. 16 yaşından büyük tüm erkekler öldürüldü, kadın ve çocuklar Ravensbruck toplama kampına gönderildi. Ve köy, Roma’nın Kartaca’ya uyguladığından beri tarihte görülmemiş şekilde haritadan silindi. Burada yapılan bir benzetme değildir. Bütün binalar buldozerlerle yıkıldı, yollar düzleştirildi, Lidice ismi haritalardan çıkarıldı. Çek halkı, Heyrich’in öldürülmesini çok ağır ödedi. Savaşın sonunda bütün Lidice halkından sadece 6 kişi hayatta kalmıştı!

Hacettepe Üniversitesi siyaset bilimi ve kamu yönetimi mezunuyum. Erken cumhuriyet dönemi, Jön Türkler, faşizm ve 2. Dünya Savaşı çalışma alanlarım. Daha önce de HEPAR'da aktif siyaset yaptım.

1 Yorum

Bir cevap yazın

Your email address will not be published.

*